Het Wereldmuseum Leiden heeft vandaag (maandag 2 maart) een grote crowdfundingcampagne gelanceerd om de aanleg van een nieuwe Wereldtuin mogelijk te maken. De huidige buitenruimte bestaat vrijwel volledig uit steen – circa 93 procent – maar wordt de komende jaren omgevormd tot een groene, publieke tuin van ruim 14.500 vierkante meter.
Daarmee verandert het terrein volgens de initiatiefnemers in een weelderige stadsoase, waar het aandeel groen meer dan verdubbelt en het steenoppervlak teruggaat naar ongeveer 43 procent. Het project wordt naar verwachting één van de grootste vergroeningen in de Leidse binnenstad. De tuin wordt vrij toegankelijk en vormt straks het nieuwe, groene hart van het Singelpark.
Grote betrokkenheid
Met de campagne vraagt het Wereldmuseum Leiden inwoners, scholen, bedrijven en bezoekers om samen bij te dragen aan verwezenlijking van de nieuwe Wereldtuin. Doneren kan op ieder niveau: van een bloem tot een complete boom of zitbank. Hoewel de campagne nog maar net is afgetrapt, blijkt de betrokkenheid groot: de teller is nu al de grens van 8.000 euro gepasseerd.
“Een veelbelovende impuls richting de ambitie om via crowdfunding minimaal 75.000 euro op te halen”, zegt Marieke van Bommel, algemeen directeur van het Wereldmuseum. “Ons museum staat midden in een van de dichtstbevolkte binnensteden van Nederland. Juist hier is vergroening hard nodig. De Wereldtuin wordt een plek om te ademen, te leren, te wandelen, te spelen en elkaar te ontmoeten. We geven deze historische tuin terug aan de stad – en iedereen kan meebouwen”.
Groene oase
De Wereldtuin – ontwerp LOLA Landscape Architects – moet uitgroeien tot een divers landschap met bomen, bloemen, graszones, ontmoetingsplekken en wandelpaden. De tuin verbindt mettertijd de twee museumgebouwen tot één groene campus en sluit aan op de looproute van het Singelpark.
Achter in de tuin worden ook het paviljoen en het Whare Waka — het botenhuis waarin de ceremoniële Waka uit Aotearoa Nieuw‑Zeeland staat — nadrukkelijk onderdeel van het geheel. Door de nieuwe tuinstructuur worden deze plekken niet langer losse elementen, maar verbonden schakels binnen één samenhangend museumterrein.
In verbinding
De Wereldtuin, zo is de bedoeling, brengt alle delen van het museumgebied met elkaar in verbinding: de historische binnentuin, de gebouwen, de buitenpaviljoens en de nieuwe groene zones. Daarbij sluit de tuin niet alleen fysiek aan op het museum, maar ook inhoudelijk.
De verhalen die binnen worden verteld, waarin veel ruimte is voor inheemse kennis, design, makerschap en diverse wereldwijde perspectieven, vinden buiten een natuurlijke voortzetting. De beplanting, de vormgeving en de ontmoetingsplekken in de tuin weerspiegelen die diversiteit en maken de museale thema’s ook buiten zichtbaar en voelbaar. Zo groeit het terrein uit tot een echte museale campus waar bezoekers kunnen dwalen, ontdekken, ontmoeten en tot rust komen, binnen én buiten.
Blikvanger
Blikvanger wordt een ruim 300 meter lange houten bank, gemaakt van hergebruikt Leids sloophout. Deze bank wordt mogelijk gemaakt door Noordman, dat hiervoor hout inzet dat door zes generaties is verzameld. Al jaren zocht het bedrijf naar een project waarin duurzaam hergebruik centraal kon staan. In samenwerking met DZB en Diemen Sloopwerken krijgt dat nu vorm in deze monumentale bank.
De bank slingert straks rondom het museum en moet volop ruimte bieden om te lezen, te rusten en samen te zijn. Ook de iconische kersenbloesems blijven onderdeel van de tuin. Voor het beplantingsplan werkt het museum nauw samen met de Hortus botanicus.
Steun bekende Leidenaren
De campagne krijgt steun van twee Leidse ambassadeurs: Jochem Myjer en kunstenaar Caspar Faassen. Hun rol is ondersteunend en past bij hun eigen betrokkenheid. Myjer is binnenkort als cameo te spotten in een online campagnevideo. Faassen begeleidt op 11 maart ruim 200 kinderen van Leidse scholen bij het maken van een creatief, vergroenend kunstwerk dat later in de campagne wordt onthuld.
In de video’s en socialmediaberichten die gedurende de maand maart verschijnen, delen zij op hun eigen manier hun enthousiasme voor de vergroening van het museumterrein. Het kunstwerk van de kinderen en de reeks korte online video’s geven de campagne naar verwachting op een toegankelijke, speelse manier extra zichtbaarheid.
Op vier manieren
Iedereen kan bijdragen aan de Wereldtuin Leiden op een manier die bij hen past. Doneren kan op vier verschillende niveaus:
- Doneer een bloem – een laagdrempelige bijdrage die direct zorgt voor meer kleur, geur en biodiversiteit;
- Doneer een plant – voor het aanleggen van groene zones en schaduwrijke plekken;
- Doneer een boom – een duurzame investering in verkoeling en ecologische diversiteit;
- Doneer een zitplek of bank – steun de plekken waar bezoekers straks kunnen samenkomen, uitrusten en genieten van de tuin.
Wereldtuin-geschenken
Donateurs krijgen niet alleen een officieel certificaat en toegang tot het grote openingsfeest in 2029, maar kunnen – afhankelijk van hun bijdrage – ook rekenen op bijzondere Wereldtuin‑geschenken.
Zo is er handgemaakte kersenbloesemzeep, gemaakt van bloesems uit de tuin zelf en op duurzame manier geproduceerd. Er zijn speciaal ontworpen Wereldtuin‑ansichtkaarten, die de toekomstige tuin al in beeld brengen, en potjes biologische honing die rechtstreeks afkomstig zijn uit de bijenkasten op het museumterrein. Wie een grotere bijdrage levert, ontvangt bovendien een exclusieve rondleiding door het depot: een unieke blik achter de schermen van het museum.
Waarom
De totale vergroening vergt een investering van circa 2,5 miljoen euro. Het Wereldmuseum wordt hierin ondersteund door onder andere de gemeente Leiden en de provincie Zuid-Holland. Met de crowdfunding wil het museum inwoners actief betrekken bij het tot stand komen van een gemeenschappelijke groene plek.
Campagneperiode
De crowdfunding loopt tot en met 30 maart 2026 onder de slogan Samen bouwen aan de grootste gratis achtertuin van Leiden. Tijdens de campagne verschijnen video’s, social media posts, activiteiten met scholen en bijdragen van bekende Leidenaren en ambassadeurs. Iedereen kan meebouwen aan de Wereldtuin. Doneer via www.wereldmuseum.nl/wereldtuin
Foto boven: Beeld van de nieuwe Wereldtuin Leiden (foto Wereldmuseum).
Tweede foto: Artist impression van bovenaf (foto LOLA Landscape Architects).
Onderste foto: Beeld van de Harvest Garden in de toekomstige Wereldtuin (foto Wereldmuseum).